Đây là lý do Facebook bị cáo buộc làm thay đổi kết quả bầu cử Mỹ. Và nó là sự thật!

Có thể ông Donald Trump không rành về công nghệ, nhưng ê-kíp của ông thì không hẳn. Và người đàn ông này đạ giành được cái ghế Tổng Thống Mỹ trong cuộc chạy đua và Nhà Trắng với 150 triệu USD tiền quảng cáo trên Facebook. Đây được xem là chiến dịch thay đổi suy nghĩ cử tri bằng kỹ thuật số thành công nhất lịch sử nước Mỹ.

Kết quả cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ đến nay vẫn gây ra nhiều tranh cãi, khi mà bà Hillary Clinton vẫn luôn được đánh giá cao hơn và áp đảo trong phần lớn thời gian tranh cử nhưng lại thua cuộc. Đằng sau sự thành công của người đàn ông tên Donald Trump là bóng dáng của hơn 100 chuyên gia am hiểu về công nghệ, internet và mạng xã hội. Hoàn toàn không hề nhờ vận may.

Đề án Project Alamo là gì?

Đây là một dự án mà ê-kip của Trump đã âm thầm rót hơn 150 triệu USD vào quảng cáo mạng xã hội Facebook, Instagram để vận động tranh cử. Theo trang Medium đánh giá, chiến dịch này đã làm thay đổi hoàn toàn suy nghĩ của các cử tri trong những ngày cuối cùng của cuộc bầu cử, dẫn tới chiến thắng buộc phải nói là thuyết phục của ông Donald Trump.

Trưởng nhóm đề án Project Alamo là Brad Parscale – một thiên tài máy tính kết hợp với con rể ông Trump Jared Kushner. Hai ngườ họ đã thiết lập nên một chiến dịch tranh cử hoạt động chủ yếu trên internet và mạng xã hội – mặt trận mà trước nay ê-kíp của bà Hillarry Clinton luôn được đánh giá cao.

Họ đã thực hiện thu thập được hơn 220 triệu dân thu thập được  bao gồm các thông tin như lịch sử đăng kí bầu cử, lịch sử sở hữu súng, lịch sử thanh toán bằng thẻ tín dụng, các tài khoản Internet mua được từ các đối tác quảng cáo của Facebook. Để phân tích dữ liệu khổng lồ này, Cambridge Analytica - công ty chuyên về khoa học dữ liệu và phân tích hành vi tâm lý cử tri đã được thuê đánh giá những người có khả năng ủng hộ Trump theo từng cấp độ, còn Parscale sẽ tiếp cận họ trên Facebook.

Cách thức mà Facebook tác động lên đề án Project Alamo

Đầu tiên, đề án Project Alamo chỉ có thể chi 2 triệu USD cho việc quảng cáo Facebook, nhắm vào những người ủng hộ ông Trump qua công cụ cho phép lọc dữ liệu có tên là Lookalike Audiences.

Công cụ Lookalike Audiences có thể tìm ra những tài khoản Facebook có khả năng bầu cho ông Trump, dựa trên sở thích, thói quen, độ tuổi hay tôn giáo. Tiếp đó, công cụ này lại tìm những người chung quan điểm ủng hộ Trump thông qua lượt chia sẻ, bình luận. Chiến lược này đem đến hiệu quả bất ngờ và ngân sách cho chiến dịch Project Alamo tiếp tục tăng lên. Tổng số tiền mà nhóm của Parscale đã chi cho quảng cáo trên Facebook và Instagram đến trước cuộc bầu cử Tổng thống là 150 triệu USD.

Vẫn chưa dừng ở đó, một mặt họ sử dụng Facebook thu hút cử tri bầu cho ông Trump, mặt khác Parscale còn sử dụng mạng xã hội này để “tấn công” những người ủng hộ bà Clinton. Parscale tiếp tục đề ra một chiến dịch mới nhắm vào 3 đối tượng là người da trắng theo chủ nghĩa lý tưởng, các phụ nữ trẻ và người Mỹ gốc Phi.

Parscale sử dụng Facebook để chia sẻ các quảng cáo với nội dung đặc biệt hướng đến 3 đối tượng này, khiến họ đánh mất sự ủng hộ đối với bà Clinton. Ví dụ, đội ngũ này đã tạo ra một đoạn phim hoạt hình với tiêu đề là Super Predator (một kiểu người ngoài hành tinh ), trong đó trích lại video bà Clinton từng nói năm 1996 rằng "Hillary nghĩ người Mỹ gốc Phi là Super Predator".

Kết quả là trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ vừa qua, số phiếu của bà Clinton thấp hơn nhiều so với ông Obama làm được năm 2012. Như tại Detroit, bà chỉ nhận được khoảng 70.000 phiếu, Michigan chỉ 12.000 phiếu, Milwaukee County (Wisconsin) khoảng 40.000 phiếu…

Có thể nói, cục diện đã được thay đổi vào phút nước rút. Ai nói Facebook là vớ vẩn tầm xàm, “người thần kinh có vấn đề” mới suốt ngày cắm đầu vào Facebook? Điều đáng quan tâm trong vụ việc này là nó chứng minh dữ liệu của người dùng thực sự có giá trị, ngay cả khi họ chỉ tham gia giải trí bình luận vô thưởng vô phạt trên mạng xã hội.

Xuân Dung